معماری اسلامی چیست

معماری اسلامی چیست توضیحات به صورت کامل و جامع - ایرانیان شهرساز
معماری اسلامی چیست توضیحات به صورت کامل و جامع - ایرانیان شهرساز
معماری اسلامی چیست توضیحات به صورت کامل و جامع - ایرانیان شهرساز

معماری اسلامی چیست

معماری اسلامی چیست

معماری اسلامی

معماری در جهان اسلام یکی از بزرگترین جلوه‌های ظهور یک حقیقت هنری در کالبد مادی به‌شمار می‌رود.

از لحاظ تاریخی معماری اولین هنری به‌شمار می‌آید که توانست خود را با مفاهیم اسلامی

سازگار نموده، از طرف مسلمانان مورد استقبال قرار گیرد.

معماری اسلامی به عنوان یکی از موفق‌ترین شیوه‌های معماری در تاریخ معماری جهان قابل بازشناسی است.

در یک نگاه جامع نگر می‌توان پیوستاری ارزشمند و پویا را در بناهای اسلامی بازشناسی کرد

که موجب شده تمامی آن‌ها در قالبی واحد با عنوان معماری اسلامی در کنار یکدیگر قرار گیرند.

ویژگی‌ها معماری اسلامی

معماری اسلامی، شیوه‌ای از معماری است که تحت تأثیر فرهنگ اسلامی بوجود آمده

و دارای چند ویژگی است: معماری جهان اسلام:

همان گونه که از نام بر می‌آید این گونه از معماری شامل معماری گستره‌ای از جهان می‌شود که ما با عنوان جهان اسلام می‌شناسیم.

معماری این کشورها تحت تأثیر ایدئولوژی اسلام در طول زمانی مشخص قرار گرفته و به همین خاطر دارای برخی ویژگی‌های مشترک شدند.
گستره مکانی
در گستره مکانی جهان اسلام شامل:هند، افغانستان، کشورهای آسیای میانه و قفقاز

ایران، عراق، ترکیه، سوریه، فلسطین، مصر، تونس، الجزایر، مراکش (مغرب) رواج داشته‌است.
گستره زمانی
گستره زمانی معماری جهان اسلام را می‌توان از سالهای اولیه ظهور اسلام تا پیش از گستردگی عام معماری مدرن دانست.

با این حال نمی‌توان این گسترگی و نقش اثرگذار در معماری را در همه مناطق یکسان دانست.

به عنوان نمونه «چنین نقشی در مصر» از سال ۹۲۵ (قمری) به وجود آمد.

 معماری اسلامی چیست

معماری در میان اهل سنت و شیعه:

کتاب حدود و شرایط شرعی ساخت و ساز تألیف حامد قربان زاده اولین کتابی است

که احکام فقهی معماری را در فقه شیعه مورد بررسی قرار داده‌است

و قبل از آن هیچ کتابی به صورت اختصاصی احکام فقهی معماری را به این صورت بیان نکرده‌است.

تاریخچه معماری اسلامی

هنر اسلامی تقریباً با روی کارآمدن سلسله «امویان» در سال ۴۱ هـ. ق و انتقال مرکز خلافت امویان از مدینه به دمشق، پدید آمد.

با این انتقال، مرکز اسلام به مرزهای امپراتوری روم شرقی نزدیک تر گردید

و امویان برای گسترش شهر و ساخت مسجد جامع دمشق معماران رومی را دعوت کردند

و معماری بیزانسی به سرزمین‌های اسلامی وارد شد که بعدها تکامل یافت و به شکل امروزی آن درآمد.

وبدین ترتیب هنر اسلامی ترکیبی از هنر سرزمین‌های همسایه به ویژه بیزانس گردید.

معماری اسلامی چیست

در ایران و آسیای مرکزی، طاهریان، سامانیان، غزنویان

و غوریان تلاش برای قدرت در قرن دهم، و هنر یک عنصر حیاتی این رقابت بود.

شهرهای بزرگ، ساخته شده‌اند، مانند بلخ، بخرا، سمرقند و غزنی (افغانستان)

و ساخت و ساز مسجد بزرگ اصفهان (که ادامه خواهد داد، متناسب و شروع می‌شود بیش از چند قرن) آغاز شد.

معماری تدفینی نیز کشت شده‌است.

نقد معماری اسلامی

ایرادی که برخی بر معماری اسلامی وارد کردند، این است

که این نوع معماری کارکردهای ایستایی و سکون را به طرز برجسته نمایان نمی‌سازد؛

در حالی که در معماری اسلامی «سکون» هم حالت ظاهری دارد و هم حالت باطنی.

به عنوان مثال، اگر در نقوش اسلیمی و کنده کاری‌های مقرنس و کندویی شکل و گچ بری‌های تزئینی این بناها دقت کنیم

می‌بینیم تمام این عناصر دست در دست هم داده‌اند

تا حالتی از «در» و «گوهر» را نشان دهند تا به نظر سبک و شفاف برسند.

آنچه که در گذر از عهد قدیم به عصر جدید رخ داده‌است، سبک شدن معماری است.

مقایسه چهارتاقی نیاسر (دوره ساسانی) که گنبد بر پایه‌های ضخیم استوار شده‌است

و مسجد جامع عباسی اصفهان، به خوبی گواه این است

که به مرور زمان، معماران در پوشش دهانه‌ها به دنبال راه‌هایی برای سبک کردن حجم بودند.

یکی از روش‌های سبک‌سازی دهانه‌های بزرگ و گنبدها، تبدیل مربع به دایره و استفاده از ترک است

که نمونه‌ای از آن را می‌توان در گنبد خواجه نظام الملک مسجد جامع اصفهان (دوره سلجوقی) دید.

ویژگی تکاملی معماری ایران در دوره معاصر تجرید است. معماری اسلامی چیست

معماری معاصر با حفظ ویژگی‌های بنیادی خود در جهت انتزاعی شدن پیش رفت.

نظیر مقبره بوعلی سینا (۱۳۶۷ ه‍. ش) که نمونه تجرید شده گنبد قابوس بن وشمگیر (۳۷۵ ه‍. ش) است.

تجرید در معماری معاصر را در معماری مساجد خارج از ایران هم شاهد هستیم.

در آفرینش فرم مسجد سالن اجلاس بین‌المللی اصفهان که نقطه عطفی در معماری نوین ایرانی-اسلامی خواهد بود

از گنبد به عنوان عنصر نمادین معماری ایرانی و اسلامی الهام گرفته شده‌است

ضمناً به جهت قرارگیری در مرکز همایش‌های بین‌المللی، طرح با فرم سالن اجلاس قرابت دارد.

گنبد بر پایهٔ مربع شکل به روش تبدیل مربع به دایره

و با استفاده از ترک هایی با الهام از نقوش اسلیمی و با رعایت اصل تجرید بنا شده‌است.

در شکل‌گیری گنبدخانه سعی شد که خلوص مکعب گنبدخانه حفظ شود.

کاربری بناها در معماری اسلامی

مطالعه دربارهٔ معماری ایران، نشان دهنده چگونگی گسترش آن در طی پانزده قرن گذشته‌است.

در هر دوره بناهایی با ویژگی‌های گوناگون در روستاها، شهرها، جاده‌های کاروانی، مناطق کویری

گذرگاه‌های کوهستانی و شهرهای ساحلی ایجاد گردیده که کاربردهای متفاوت داشته‌اند.

اهمیت معماری اسلامی وقتی آشکار می‌شود

که بدانیم در ساخته‌های این دوره به کاربرد مادی و معنوی بناها

که از مهمترین ویژگی‌های آن است ـ توجه شده‌است برای دریافتن اهمیت

این ویژگی‌ها در گسترش معماری شایسته‌است

طبقه‌بندی بناهای دوره اسلامی و کاربرد آن‌ها را مشخص کنیم.

بطور کلی بناهای دوره اسلامی را می‌توان به دو گروه عمده تقسیم کرد:

الف) بناهای مذهبی. شامل مساجد، آرامگاه‌ها، مدارس، حسینیه‌ها، تکایا، و مصلی‌ها.
ب) بناهای غیر مذهبی. شامل پلها، کاخها، کاروانسراها، حمام ها، بازارها، قلعه‌ها و آب انبارها.
در دو گروه فوق از بناهای دوره اسلامی، مکانی برای عبادت, تجارت و سکونت وجود داشته‌است.

کاربری‌ها مسجد، آرامگاه، مدرسه، کاخ، کاروانسرا تشابه عملکردی در گستره جهان اسلام دارند.

دانلود فیلم های آموزشی، انیمیشن، مستند و مقالات رشته های معماری، عمران، شهرسازی در سایت ایرانیان شهرساز گذاشته شده است.

برچسب ها

ممکن است به این موارد نیز علاقه مند باشید:

0 دیدگاه در “معماری اسلامی چیست”

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

4 − سه =

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.

ما را دنبال کنید