معماری بومی سواحل خلیج فارس

معماری بومی سواحل خلیج فارس به صورت کامل - ایرانیان شهرساز
معماری بومی سواحل خلیج فارس به صورت کامل - ایرانیان شهرساز
معماری بومی سواحل خلیج فارس به صورت کامل - ایرانیان شهرساز

معماری بومی سواحل خلیج فارس

معماری بومی سواحل خلیج فارس

اقلیم سواحل خلیج فارس

معماری بومی سواحل خلیج فارس منطبق با اقلیم گرم و مرطوب آن است.

در این مناطق، مقابله با گرما و رطوبت زیاد هوا و خاک حائز اهمیت فراوان است، لذا برقراری جریان دائمی هوا در بیرون و داخل ساختمان‌ها

و ایجاد سایه از ملزومات معماری این مناطق محسوب می‌شود. معماری بومی سواحل خلیج فارس

اقلیم گرم و مرطوب حاشیه خلیج فارس

سواحل جنوبی ایران که به وسیله رشته کوه‌های زاگرس از فلات مرکزی جدا شده‌اند، اقلیم گرم و مرطوب کشور را تشکیل می‌دهند.

در این مناطق تفاوت دمای هوای سطح خشکی و سطح دریا باعث به وجود آمدن نسیم‌های دریا و خشکی می‌شود؛

ولی این نسیم‌ها به نوار باریک ساحلی محدود می‌شود و هوا در مناطق داخلی

آرام و سرعت باد- در صورتی که وجود داشته باشد-بسیار کم است

این منطقه در امتداد یک نوار ساحلی باریک و نسبتاً طولانی است که بیش از دو هزار کیلومتر طول آن می‌باشد.

از لحاظ اقلیمی این سواحل جزو نواحی گرم و مرطوب محسوب می‌شود؛

که می‌توان از خصوصیات آب و هوایی کرانه به میزان ریزش باران سالیانه بسیار اندک

اغلب بارندگی در فصول پاییز و خصوصاً زمستان است اشاره کرد.

معماری بومی سواحل خلیج فارس

هوای بسیار گرم و مرطوب در تابستان و معتدل در زمستان، رطوبت هوا بسیار زیاد

در تمام فصول سال، همچنین اختلاف کم درجه حرارت بین شب و روز، شور بودن آب‌های زیرزمینی

در اکثر مناطق و نیز پوشش بسیار کم گیاهی از دیگر خصوصیات این مناطق است.

جغرافیای طبیعی و اقلیم بوشهر

استان بوشهر از نظر پستی و بلندی به دو قسمت جلگه‌ای و کوهستانی تقسیم می‌شود:

قسمت جلگه‌ای استان در امتداد خلیج فارس قرار دارد که عرض آن نیز در جهت شمال غربی (ناحیه بندر دیلم) به قسمت جنوب شرقی افزایش می‌یابد

و حداکثر به ۱۴۰ کیلومتر در امتداد دره رودمند می‌رسد. معماری بومی سواحل خلیج فارس

جلگه مذکور از رسوبات رودهای دالکی، شاپور، اهرم و مند تشکیل یافته‌است.

قسمت کوهستانی: استان از دو رشته کوه عمده تشکیل می‌شود که درسراسر طول استان به موازات هم امتداد یافته‌اند.

با توجه به استقرار استان بوشهر در منطقه فوق حاره‌ای، مهمترین پدیده و فرایند مشهود اقلیمی آن گرمای هواست.

این ناحیه تحت تاُثیر فشار زیاد عرض‌های متوسط قرار دارد و فاقد بارندگی قابل توجه است

ولی فرایند تبخیر آن به علت طولانی بودن فصل گرما شدت بیشتری دارد

ویژگی معماری بومی مناطق گرم و مرطوب

از ویژگی‌های معماری این مناطق قرار دادن ساختمان در سایهٔ کامل و ایوان‌های عریض و سرپوشیده‌ای که هم از نفوذ باران به داخل جلوگیری می‌کنند

و هم سایهٔ کاملی بر روی دیوار اتاق‌ها می‌اندازد، است. در مناطق نزدیک به دریا، برای استفاده از نسیم‌های خنک دریا از بادگیرهای بزرگ استفاده شده‌است.

بیشتر ساختمان‌های این مناطق دارای بادگیر هستند؛ ولی در مناطق دور از دریا که کمتر تحت تأثیر نسیم دریا قرار دارند

بادگیرها بسیار کوچک و کوتاه هستند؛ و در بسیاری از مناطق نیز از ساختمان حذف شده‌است.

در این مناطق به دلیل گرما و رطوبت زیاد هوا، میزان تهویه طبیعی اهمیت چندانی ندارد

و به همین دلیل، پیش بینی‌های لازم در مورد ایجاد کوران در داخل ساختمان به عمل نیامده است.

فضاهای عملکردی در معماری این مناطق

فضاها و عناصر معماری در بافت قدیم بوشهر کارکردی پیوسته با فضاهای شهری و جریان باد دارد.

بازبودن اطراف بنای معماری به فضای عمومی جهت استفاده از حداکثر استفاده جریان باد

در کنار یک حیاط کوچک خصوصی، بافتی هم برونگرا و هم درونگرا را در بوشهر ایجاد می‌کند.

حیاط هسته مرکزی؛ فضایی با نظم هندسی، درون نگر، مستقل، محوری و مرکزی، سر گشوده و رو به آسمان است.

ابعاد حیاط تابع اندازه زمین و تناسبات آن، متناسب با تعداد و نوع اتاق‌هایی است

که پیرامون آن، ساخته می‌شود. حوض و باغچه به شکل ویژه خویش در حیاط خانه بوشهری حضور ندارد؛

ولی غالباً نخل، موز و مرکبات به خاطر زیبایی خاص خود در داخل خانه‌ها کاشته می‌شود. اتاق فضایی با نظم هندسی و متکی به حیاط است.

با وجود اینکه به تنهایی فضایی مستقل با شالوده‌ای هندسی است، اما از یک ضلع به نور، آب، هوا و گیاهان درون حیاط وابسته و متوجه است.

در بوشهر اتاق فضایی است محصور و مسقف که کلیه فعالیت‌های زندگی در آن صورت می‌گیرد.

اتاق‌ها بر مبنای سازماندهی کل فضاها و تقسیم آن به تابستان و زمستان نشین شکل گرفته‌است.

ارتفاع دادن به خانه، جهت رسیدن به مسیر حرکت بادهای مناسب سبب شده‌است

که اغلب اتاق‌های تابستان نشین در طبقات بالا و اتاق‌های زمستان نشین در طبقه همکف یا کمی پایین‌تر از سطح حیاط قرار گیرد.

اتاق زمستانی، اتاق کوچکی با تعداد کمی بازشو است که گودی آن در سطح زمین بسته بودن آن از چند جهت باعث گرم شدن سریع آن می‌شود.

پنجره‌های عمومی بافت قدیم بوشهر در ترکیبی از مستطیل‌هایی با مقیاس ۲/۱ و ۳/۱ و نیم دایره‌ای که دارای تقسیمات شعاعی است شکل می‌گیرد.

نوع تزیینات در نیم دایره بالای پنجره متفاوت بوده و از شیشه‌های رنگی متنوع استفاده می‌شود.

درروی برخی پنجره‌ها کرکره‌های چوبی یا پرده‌های حصیری قرار می‌گیرد.

دانلود فیلم های آموزشی، انیمیشن، مستند و مقالات رشته های معماری، عمران، شهرسازی در سایت ایرانیان شهرساز گذاشته شده است.

برچسب ها

ممکن است به این موارد نیز علاقه مند باشید:

0 دیدگاه در “معماری بومی سواحل خلیج فارس”

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

2 × سه =

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.

ما را دنبال کنید